囚人のジレンマは、1950年にランド研究所でメリル・フラッドとメルビン・ドレッシャーによって概念化されたパラドックスです。その後、カナダの数学者アルバート・ウィリアム・タッカーによって正式化され、命名されました。囚人のジレンマは、協力と競争のバランスを取る方法を理解するための枠組みを提供し、その概念は戦略的意思決定の有用なツールとなることがあります。そのため、ビジネス、金融、経済学、政治学から哲学、心理学、生物学、社会学に至るまで、多様な分野で応用されています。### 重要なポイント* 囚人のジレンマは、ゲーム理論によれば、自己中心的に行動する二人のプレイヤーは最終的に双方にとって最適でない選択をしてしまう状況を表しています。* 囚人のジレンマは、単なる協力だけでは常に最善の利益にならないことも示しています。* 実社会における典型的な例は、市場で二つの競争相手が激しく争っている場面です。* ビジネスにおいて、特定の意思決定の構造を囚人のジレンマとして理解することで、より有利な結果を得られる場合があります。* この設定は、競争と協力の両方をバランスさせ、相互利益を追求することを可能にします。### Investopediaの解説質問VioletaStoimenova / Getty Images囚人のジレンマの理解------------------------囚人のジレンマのシナリオは次のように進行します:二人の容疑者が犯罪で逮捕され、警察署の別々の部屋に隔離されており、互いに連絡を取る手段がありません。検察官はそれぞれに次のように伝えます。* もしあなたが自白し、もう一人の容疑者に対して証言することに同意すれば、あなたの罪は取り下げられ、釈放されます。一方、もう一人は3年間刑務所に収監されます。* もしあなたが自白しなければ、もう一人が自白した場合、あなたは有罪判決を受けて3年間刑務所に入り、もう一人は釈放されます。* もし二人とも自白すれば、二年間の刑に服します。* どちらも自白しなければ、軽犯罪で起訴され、1年間の刑に服します。容疑者たちは何をすべきでしょうか?これが囚人のジレンマの本質です。囚人のジレンマの基本概念----------------------------囚人のジレンマのパラドックスが成立するためには、いくつかの基本的な概念が必要です。これらには次のものが含まれます。* **二人のプレイヤーが必要です。**このシナリオは、犯罪を共謀したり、相互の決定を迫られる二人の個人または団体を想定しています。* **決定は同時に行われる必要があります。**両者は相手の選択を知らないまま決定を下します。この同時決定は、各プレイヤーが相手の決定を考慮せずに自分の選択をする必要があるため、ジレンマの重要な要素です。* **結果の組み合わせが存在します。**ペイオフマトリックスは、両者の選択の可能な組み合わせと、それに伴う結果やペイオフを示す表です。これにより、さまざまな決定の結果を視覚化できます。後で詳しく説明します。* **相互の協力または裏切りがあり得ます。**プレイヤーは協力(双方にとって利益のある結果を選ぶ)か、裏切り(自己利益を優先する結果を選ぶ)を選択できます。囚人のジレンマの背後にある緊張は、個人の利益と集団の利益の対立から生じます。* **各プレイヤーには優越戦略があります。**その戦略は、他のプレイヤーの選択に関係なく、そのプレイヤーにとって最良の結果をもたらすものです。この優越戦略は、合理的な選択とみなされることが多く、両者がそれを採用すると最適でない結果になることもあります。* **プレイヤーは合理的な意思決定者と仮定されます。**これは、自分の利益を最大化しようとする傾向があることを意味します。この仮定はゲーム理論と合理的選択モデルの基本的な前提であり、選択肢間の対立を生み出します。最善の行動方針の評価------------------------次の表のようにペイオフマトリックスを作成してみましょう。ここでの「ペイオフ」は刑期の長さ(負の符号で示され、数字が大きいほど良い)で表しています。「協力」と「裏切り」は、容疑者が互いに協力(例:どちらも自白しない)するか、裏切る(片方だけが自白する)かを示します。セル(a)から(d)の最初の数字は容疑者Aのペイオフを、二つ目の数字は容疑者Bのペイオフを示します。| **囚人のジレンマ – ペイオフマトリックス** || --- || | | || | | || | | || | | || | | || | | || | | || | | || | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |
ビジネスと経済における囚人のジレンマ
囚人のジレンマは、1950年にランド研究所でメリル・フラッドとメルビン・ドレッシャーによって概念化されたパラドックスです。その後、カナダの数学者アルバート・ウィリアム・タッカーによって正式化され、命名されました。
囚人のジレンマは、協力と競争のバランスを取る方法を理解するための枠組みを提供し、その概念は戦略的意思決定の有用なツールとなることがあります。そのため、ビジネス、金融、経済学、政治学から哲学、心理学、生物学、社会学に至るまで、多様な分野で応用されています。
重要なポイント
Investopediaの解説
質問
VioletaStoimenova / Getty Images
囚人のジレンマの理解
囚人のジレンマのシナリオは次のように進行します:二人の容疑者が犯罪で逮捕され、警察署の別々の部屋に隔離されており、互いに連絡を取る手段がありません。検察官はそれぞれに次のように伝えます。
容疑者たちは何をすべきでしょうか?これが囚人のジレンマの本質です。
囚人のジレンマの基本概念
囚人のジレンマのパラドックスが成立するためには、いくつかの基本的な概念が必要です。これらには次のものが含まれます。
最善の行動方針の評価
次の表のようにペイオフマトリックスを作成してみましょう。ここでの「ペイオフ」は刑期の長さ(負の符号で示され、数字が大きいほど良い)で表しています。「協力」と「裏切り」は、容疑者が互いに協力(例:どちらも自白しない)するか、裏切る(片方だけが自白する)かを示します。セル(a)から(d)の最初の数字は容疑者Aのペイオフを、二つ目の数字は容疑者Bのペイオフを示します。
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | |