a16z dẫn đầu AI phòng thí nghiệm: Tại sao vốn vẫn liên tục đổ vào lĩnh vực AI + tiền điện tử?

Silicon Valley hàng đầu về đầu tư mạo hiểm a16z trong loạt báo cáo “Ý Tưởng Lớn 2026” dự đoán rằng AI đang tiến hóa từ “trợ lý số” thành “nhóm thực thi tự chủ”, trong khi tiền mã hóa sẽ trở thành lớp thanh toán cơ sở của internet. Điều này báo hiệu một hình thái kinh tế mới do các thực thể thông minh và blockchain cùng thúc đẩy đang hình thành.

Khi gần 49,75 tỷ USD vốn đầu tư mạo hiểm đổ vào lĩnh vực blockchain vào năm 2025, trong đó lĩnh vực AI × Crypto chiếm hơn 3,5 tỷ USD với tỷ lệ 7,1%, toàn ngành đang đặt câu hỏi: điều gì đang thúc đẩy xu hướng hợp nhất này, và nó sẽ định hình lại mạng lưới giá trị và luồng tính toán trong tương lai như thế nào?

Xu hướng vốn: Các tập đoàn lớn định hướng và dòng vốn tiết lộ xu hướng mới của ngành

Goldman Sachs gần đây tiết lộ sở hữu danh mục tài sản tiền mã hóa trị giá 2,36 tỷ USD. Đây chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Năm 2025, thị trường đầu tư mạo hiểm trong lĩnh vực mã hóa đã bùng nổ, tổng vốn huy động đạt 49,75 tỷ USD, tăng 433% so với năm 2024.

Mặc dù số lượng giao dịch duy trì ổn định, nhưng quy mô trung bình của các giao dịch đã tăng rõ rệt, cho thấy các quỹ đầu tư mạo hiểm ngày càng kén chọn hơn, tập trung nguồn vốn lớn vào một số dự án hàng đầu.

Trong bản đồ phân bổ vốn, các lĩnh vực giao thoa giữa AI và mã hóa đã trở thành một lĩnh vực không thể bỏ qua. Lĩnh vực này thu hút hơn 3,5 tỷ USD vốn, chiếm 7,1% tổng vốn huy động trong năm, và có xu hướng tăng rõ rệt. Các khoản đầu tư chủ yếu hướng tới các dự án tính toán phi tập trung, đại lý AI và hạ tầng blockchain.

Động lực hợp nhất: Tiến trình công nghệ và thay đổi nhu cầu thúc đẩy sự hội tụ của các lĩnh vực

Y Combinator, một tổ chức khởi nghiệp nổi tiếng của Silicon Valley, trong hướng dẫn các lĩnh vực khởi nghiệp mùa xuân 2026 đã chỉ ra hướng phát triển mới của AI: “AI đã vượt qua giai đoạn tăng tốc các quy trình làm việc hiện có, bắt đầu hướng tới tái cấu trúc toàn bộ hệ thống.” Sự tái cấu trúc này không chỉ diễn ra trong lĩnh vực số thuần túy mà còn mở rộng đến tài chính, chính phủ, công nghiệp và năng lượng truyền thống.

a16z trong báo cáo còn giải thích logic sâu xa của sự hợp nhất công nghệ: “Công nghệ đang tràn ra khỏi màn hình, ‘bit’ bắt đầu kiểm soát toàn diện ‘nguyên tử’.” Điều này có nghĩa là sự kết hợp giữa AI và công nghệ mã hóa sẽ không còn giới hạn trong không gian số, mà dần thấm nhập vào mọi khía cạnh của thế giới thực.

Công nghệ mã hóa cung cấp cho AI ba yếu tố then chốt: cơ chế khích lệ đáng tin cậy, nguồn dữ liệu minh bạch và khung quản trị phi tập trung. Trong khi đó, AI mang lại khả năng ra quyết định thông minh, mô hình xử lý dữ liệu hiệu quả và cơ chế tối ưu thích ứng cho mạng lưới blockchain.

Xu hướng chính: Năm lĩnh vực tiên phong định hình tương lai của lĩnh vực

Sự trỗi dậy của hạ tầng nguyên bản Agent

Khi AI tiến từ “công cụ đối thoại” sang “hệ thống đa thực thể”, hạ tầng truyền thống đang đối mặt với thách thức căn bản. Đối tác của a16z chỉ ra rằng, kiến trúc hậu cần doanh nghiệp ban đầu được thiết kế cho tương tác “người-máy 1 đối 1”, không thể đáp ứng các luồng nhiệm vụ đệ quy theo cấp số nhân do thực thể thông minh kích hoạt.

Điều này thúc đẩy nhu cầu về “hạ tầng nguyên bản Agent”, loại hạ tầng mới phải hỗ trợ xử lý song song quy mô lớn, độ trễ cực thấp và định tuyến thông minh. Giống như 4G đã thúc đẩy internet di động, hạ tầng này sẽ quyết định giới hạn ứng dụng AI.

Từ KYC sang KYA: Chuyển đổi mô hình nhận dạng

Sean Neville, đồng sáng lập Circle, chỉ ra rằng trong ngành dịch vụ tài chính, “danh tính phi con người” đã vượt xa nhân viên con người, tỷ lệ là 96:1, nhưng phần lớn các danh tính này vẫn là “hồn ma” không thể mở tài khoản hay chịu trách nhiệm.

a16z cho rằng, để giải quyết điểm nghẽn này cần xây dựng khung KYA (hiểu rõ đại lý của bạn). Giống như con người cần điểm tín dụng để vay mượn, đại lý AI cũng cần chứng chỉ mã hóa xác thực để liên kết với người ủy thác, ràng buộc hành vi và xác định trách nhiệm.

Xây dựng mạng lưới tài chính nguyên bản máy móc

Với sự phát triển nhanh của robot tự chủ, đầu tư vào lĩnh vực AI vật lý liên tục tăng, nhưng các robot của các nhà sản xuất và dòng khác nhau thiếu một lớp giao tiếp và hợp tác thống nhất. Vấn đề này làm nổi bật nhu cầu về lớp vận hành mở, liên thiết bị.

Công nghệ Web3 chính là giải pháp, thông qua danh tính trên chuỗi, đăng ký hợp đồng thông minh và nhật ký không thể chỉnh sửa, cung cấp nền tảng tương tác cho robot. Quan trọng hơn, robot cần một hệ thống tài chính “nguyên bản máy móc” để thanh toán chi phí điện năng, dữ liệu và tính toán, trong khi hệ thống tài chính truyền thống hoàn toàn bất lực.

Bảng: Xu hướng đầu tư chính và các ví dụ tiêu biểu trong lĩnh vực AI + mã hóa

Triển vọng tương lai: Khi bit và nguyên tử hoàn toàn hội tụ

Năm 2026 sẽ chứng kiến bước ngoặt “bit” kiểm soát toàn diện “nguyên tử”. a16z dự đoán “ngăn xếp công nghiệp điện tử” đang hình thành, kết hợp điện khí hóa, khoa học vật liệu và tiến bộ AI, giúp phần mềm thực sự kiểm soát thế giới vật lý.

Đại lý AI sẽ sử dụng hệ thống thanh toán nano dựa trên blockchain, tự động phân phối giá trị cho từng người đóng góp nội dung khi hoàn thành nhiệm vụ. Cơ chế bồi thường theo thời gian thực, theo mức sử dụng này có thể giải quyết vấn đề AI hiện tại khi khai thác nội dung mạng mà bỏ qua nguồn thu gốc.

Khi khối lượng giao dịch stablecoin liên tục đạt đỉnh mới – ước tính năm 2025 đạt 46 nghìn tỷ USD – chúng nhanh chóng tiến gần quy mô giao dịch của hệ thống ACH của Mỹ. Điều này cho thấy stablecoin đang chuyển từ công cụ tài chính đơn thuần thành lớp thanh toán cơ sở của internet.

Năm lực lượng tiên phong định hình giá trị và luồng tính toán

Trong báo cáo dự báo 2026, Gate Ventures chỉ ra năm lực lượng tiên phong đang định hình lại dòng chảy giá trị, tính toán và trí tuệ toàn cầu.

Các xu hướng này bao gồm sự trỗi dậy của lớp tổng hợp thông tin theo thời gian thực trên chuỗi, mạng thanh toán và ngoại hối phi tập trung thay thế các ngân hàng mới, hệ thống tài chính “nguyên bản máy móc”, sự tiến hóa của các nền tảng DeFi tích hợp “lợi nhuận gốc” dành cho tổ chức, và chuyển đổi các thợ mỏ mã hóa thành nhà cung cấp hạ tầng tính toán AI phân tán và năng lượng.

Khi ngành tiến tới năm 2026, những đội nhóm xây dựng sản phẩm tại các điểm giao thoa quan trọng sẽ là những người dẫn đầu thực sự, nơi blockchain thể hiện lợi thế về tính thanh khoản, tính toán, hợp tác và thanh toán mang tính cấu trúc.

Tóm lại

Đại lý AI đang học cách sở hữu “cảm giác không gian”, hiểu các quy luật vật lý của thế giới ba chiều; mạng blockchain từ một sổ cái giá trị đơn thuần chuyển đổi thành giao thức tin cậy và hợp tác giữa các máy.

Các mỏ khai thác mã hóa đang chuyển đổi thành trung tâm tính toán hiệu suất cao thời đại AI, từ người tiêu thụ năng lượng trở thành nhà cung cấp sức mạnh tính toán.

Trên các nền tảng giao dịch hàng đầu như Gate, các cặp giao dịch biến động giá theo thời gian thực. Như a16z dự đoán, khi thời đại màn hình kết thúc, cách thức luân chuyển giá trị và trí tuệ đang được định nghĩa lại.